Netsvik
Internetið er þverskurður af þjóðfélaginu. Því miður leiðir þessi sannleikur til þess að hér og hvar leynast bragðarefir og svikarar sem reyna að hafa fé af fólki. Svikabrögð þessi geta verið í ýmsum myndum og hér verður greint frá dæmi um slík svik og hvað þarf að varast.
|
Bréfið hér til hliðar sýnir dæmigerð netsvik. Þetta er tölvupóstur sem er sendur af handahófi á milljónir móttakenda í von um að einhver þeirra láti glepjast af efni bréfsins. Í hópnum eru að líkindum einhverjir viðskiptavinir þess banka sem viðkomandi þykist vera eða þá að fólk telur sig vera að uppfæra vefskoðara sinn fyrir öryggisgöllum með því að fara á síðuna sem bent er á og hlaða niður „öryggisplástri“ fyrir Internet Explorer vafrann.
Þetta dæmi er tvenns konar svik. Annars vegar er verið að reyna að hafa af notandanum notandanafn og lykilorð sem hann notar í netbankanum sínum og hinsvegar að fá hann til að sækja „öryggisplástur“ fyrir netvafrann sinn en þegar plásturinn er settur upp er alveg eins líklegt að hann sé forrit sem heldur utan um orð sem skráð eru inn í form, t.d. lykilorð. Þannig forrit eru kölluð „Spyware“ og/eða „keylogger“ og eru jafnvel enn hættulegri en tölvuormar og vírusar. Veiruvarnaforrit vara fyrirleitt ekki við svona forritum, í fyrsta lagi vegna þess að notandinn setur þau upp en þau gera það ekki sjálf og einnig vegna þess að útbreiðsla þeirra er mikið minni en t.d. tölvuorma.
Með almennri varkárni er lítill vandi að varast svona svindl. Við bendum notendum á að hafa eftirfarandi atriði í huga við meðferð lykilorða og lagfæringar (öryggisplástra) á forrit.
- Gætið þess að vefskoðarinn geymi ekki vefsíður sem hafa verið
dulkóðaðar með SSL-samskiptum. Í Internet Explorer er þetta gert
þannig: Farið í „Tools“ -> „Internet Options“, smellið á „Advanced“
flipann, finnið kaflann „Security“ og setjið hak í reitinn við línuna
„Do not save encrypted pages to disk“. Með þessu er engin leið fyrir
aðra að skoða síður sem þú hefur verið á ef þær eru dulkóðaðar eins og
t.d.í netbönkunum.
- Skráðu aldrei inn mikilvægt lykilorð á vefsíðu nema hún sé með
SSL-dulkóðun og þú sért viss um að þú sért á réttu vefsvæði.
Vefskoðarar sýna https: fremst í vefslóðinni og lás
í stöðulínuni neðst ef þú ert á vefsíðu með SSL-dulkóðun. Margar síður
sem nota lykilorð til að auðkenna notendur, t.d. spjallvefir nota ekki
SSL-dulkóðun hvorki við innskráningu, eða þegar lykilorð eru send í
pósti (t.d. ef þú hefur gleymt lykilorðinu) og er ekkert við því að
segja annað en að þú skalt aldrei nota sama lykilorðið á mismunandi
aðganga sem þú hefur.
- Ef þú ert tengd(ur) netþjónustunni þinni og vilt skoða
vefpóstinn getur verið í lagi að nota ekki SSL-dulkóðaða síðu fyrir
póstlykilorðið þitt, en ef þú ert t.d. á ferðalagi og skráir þig inn á
almenningstölvu, skaltu ekki slá inn nein lykilorð nema viðkomandi síða
sé SSL-dulkóðuð.
- Öryggisplástra skal einungis sækja frá vefsetrum sem þú veist
að eru á vegum framleiðanda hugbúnaðarins. Þannig skal einungis sækja
öryggisplástra fyrir Microsoft hugbúnað á vefsetur Microsoft.
- Ef þú færð tölvupóst um að þú þurfir að endurnýja lykilorð þitt einhvers staðar skaltu hafa að reglu að vera tortryggin(n). Það er afar ólíklegt að þessi staða komi upp og ef svo er, þá ættirðu ekki að þurfa að láta gamla lykilorðið af hendi, heldur að gefa t.d. upp netfang eða aðgangsnafn en aldrei lykilorðið sjálft. Vertu líka viss um að þú sért á réttri netsíðu. Ef vefslóðin er eingöngu IP-tölur eins og í dæminu hérna er þess meiri ástæða til að vera tortrygginn.
