Žaš var einn tķma žį er biskup var į Hólum ķ Hjaltadal aš žar voru margir skólapiltar, mešal hverra var einn er Žorsteinn hét. Var hann mikill og sterkur og enn mesti listamašur til hvervetna. Lķka var į Hólum systir hans; lęrši hśn žar alls konar kvenlegar ķžróttir. Var mjög kęrt millum žeirra systkina; unnu og Žorsteini bęši biskup og flestir er til žekktu.Fola įtti Žorsteinn raušan. Bar žaš til einn vetur aš Žorsteinn bišur bóndann į Kįlfsstöšum ķ sömu sveit aš taka žann rauša af sér til eldis frį jólum og ala hann vel žaš eftir vęri vetrar, lķka aš rķša honum so hann yrši ei stiršur žegar Žorsteinn žyrfti aš taka hann til brśkunar. Hafši Žorsteinn ęriš fé žvķ foreldrar žeirra systkina voru dįnir og höfšu eftir sig lįtiš ęrna fjįrmuni.
Vetur ženna enn sama seldi Žorsteinn żmsa hluti sķna fyrir peninga. Var vetur sį og vor iš blķšasta. Var um veturinn haft ķ flimtingum aš systir Žorsteins mundi fara meš barni.
En aš lišnum sumarmįlum žegar komiš var į fętur į Hólum vóru žau systkin hvorfin. Lét žį biskup leita hans og var žį komiš aš Kįlfsstöšum og hafši ena sömu nótt hvorfiš hestur Žorsteins. Lét žį biskup vitja hesta sinna; voru žį tveir af žeim horfnir. Sendir žį biskup menn bęši ķ Kolbeinsdal og vķšar. En enginn vissi til ferša žeirra Žorsteins. Lét žį biskup fara fram Blönduhlķš.
Komu leitarmenn aš Flugumżri. Hafši žar veriš vakaš um nętur. Sagši vökumašur aš žį fyrir skömmu hefšu karlmašur og kvenmašur rišiš fram fyrir Réttarholt og mundu žau hafa fariš yfir į Grundarferju žvķ öll vötn vóru žį oršin ķslaus. Fóru Hólamenn žį fram til Męlifellsdals. Į dalnum fundu žeir hesta biskups.
Héldu žeir žį fram og vestur til Blöndu. Sįu žeir Žorstein og systir hans langt į undan. Herša žeir žį reišina og litlu įšur en žeir komu aš Blöndu sįu žeir aš Žorsteinn bindur systir sķna og žaš žau höfšu mešferšis ofan į hestinn, rekur sķšan hestinn ķ įna og hélt sér ķ tagl hestsins, en annari hendi hélt hann į staf sķnum. Skolaši žessu öllu upp hinumegin. Leysir Žorsteinn žį af hestinum og tekur systir sķna af baki. Hefur hann žar fataskipti. Taka žau systkin žį til matar.
Komu žį Hólamenn į nyršri bakka įrinnar. Kallar Žorsteinn til žeirra og spyr hvort žeir vilji ei yfir įna, en segir žeim aš mešan sér endist fér muni hann verja žeim landiš. Og meš žvķ žeir sįu sér öngan kost aš komast yfir įna sneru žeir aftur og fara heim til Hóla.
Žótti biskupi linlega eftir leitaš. Lögšu og margir žeim til įmęlis aš žeir skyldu sjį žau og hverfa aftur viš so bśiš. Varš nś so aš vera sem komiš var. Uršu žį fullkomnar meiningar manna aš Žorsteinn mundi vera valdur aš žunga systur sinnar.
Skrifar nś biskup og sendir um allt land lżsingar žeirra. En aš įlišnu sumri kom lżsing žessi austur ķ Hreppa. Var žar į bę einum kona er sagši aš um voriš hefši komiš til sķn karlmašur og kvenmašur og hefšu haft koffort į einum hesti raušum. Hefši mašurinn bešiš fyrir stślkuna ķ tvęr vikur, en veriš sjįlfur žann tķma ķ burtu. Aš hįlfum mįnaši lišnum sótti hann stślkuna og fór meš hana og žaš sem žau höfšu mešferšis.
Vissi enginn hvašan žessar persónur vóru ešur hvert žau fóru. En žaš žóttust menn vita aš stślkan hefši meš barni veriš. Spuršist ei til žeirra framar žó lżsingar gengju. Leiddu menn żmsar getur um hvaš hefši oršiš af žeim. Héldu sumir žau hefšu lagst śt, ašrir aš žau hefši komiš sér ķ skip. En biskupi féllst mikiš um hvarf hans žvķ hann unni honum mikiš.
Lišu so įtjįn įr žangaš til biskup sendi eitt sinn mann meš bréf austur aš Skįlholti. Er ei getiš um feršir hans fyrr en hann į leiš til baka ķ illvišri fór villur vega. Hittir hann žį ķ kafaldinu mann. Spyr hann feršamann hvašan og hver hann sé. Segir hann hiš sanna frį. Hólamašur spyr hinn hvašan hann sé. Segist hann vera austan śr Hreppum og sé ei langt til bęjar sķns. Bżšur hann Hólamanni meš sér fara. Vill hinn žvķ ašeins žiggja žaš aš hann fįi loforš um fylgd nęsta dag hvurju hinn lofar.
Fara žeir sķšan til žess žeir koma aš laglegum en litlum bę. Leišir bóndi komumann žar inn. Sér komumašur žar konu roskinlega og męr unga og unga sveina tvo. Ei sér hann annaš fólk. Bišur bóndi aš veita gesti góšan greiša, segir hann žaš vera sendimann frį Hólabiskupi. Fekk gestur žar enn besta beina.
Spurši bóndi hann margra tķšinda, einkum frį Hólum og Skagafirši. Leysti hinn vel śr öllu. Spyr žį bóndi hvurt hann hafi ei heyrt um getiš aš mašur hafi frį Hólum hvorfiš, Žorsteinn aš nafni, og systir hans. Sagši komumašur aš sagnir einar hefši hann af žvķ, žvķ hann kvešst hafa veriš barn er žaš skeši. Spyr bóndi hann hverjar getur liggi į hvaš af žeim hafi oršiš. Segir komumašur slķkt er įšur er ritaš. Var so sendimanni fylgt til hvķlu.
En um morguninn var vešur fagurt og fylgir bóndi honum žar til žeir eru komnir į réttan veg. Bišur bóndi Hólamann aš taka nįkvęmlega eftir vegum žeim. Žykir honum žaš undarlegt aš hann žurfi žess, en lętur so vera, og aš skilnaši fęr bóndi honum bréf sem hann bišur fęra biskupi. Hvarf bóndi heim sķšan.
Segir nś af feršamanni aš hann kemur heim til Hóla. Afhendir hann biskupi žau bréf er hann tók ķ Skįlholti og sķšan afhendir hann bréfiš žaš er hann tók į leišinni. Les biskup žaš.
Sį enginn honum bregša utan menn heyršu hann segja: "Žó fyrri hefši veriš."
Vissu menn ei hvernig į orši žvķ stóš. En um voriš sendi biskup žann enn sama meš tólf hesta įsamt öšrum tveimur mönnum; įtti einn žeirra aš fara austur aš Skįlholti. En žegar žeir koma sušur į fjöllin fer sį sem sendur var aš Skįlholti leišar sinnar, en hinir fara žangaš til žeir finna bónda žann er Hólamenn vóru til sendir.
Hafši žį biskup sent žį eftir manni žeim og fjölskyldu hans og varš žį bert aš žar var Žorsteinn sį sem įšur er getiš og systir hans. Taka žeir žį upp alla fjįrmuni žeirra. Spyrja Hólamenn hvert Žorsteinn vilji ei rķfa bęinn. Neitar hann žvķ og segir aš gott hefši sér žótt fyrrum aš hafa skżli til aš dveljast ķ og kunni lķkt til aš bera fyrir öšrum sķšar.
Er ei getiš ferša žeirra fyrr en žau komu öll heim į Hóla. Fagnar biskup žeim meš enni mestu blķšu. Segir Žorsteinn biskupi aš en unga męr sé barn žaš er systir sķn hafi veriš žunguš aš og sveinarnir séu tvķburar.
Yfirheyrir biskup börnin og voru engin er jöfnušust viš žau aš menntun eftir aldri. Lét biskup žį sveina nį so miklri menntun sem aušiš var. Fóru žeir bįšir til śtlanda og er žeirra ei framar getiš.
Bauš biskup Žorsteini hvert hann vildi vera hjį sér į stašnum ešur lįta hann fį jörš til įbśšar. Kaus Žorsteinn aš vera hjį biskupi. Menntaši Žorsteinn fyrr umgetinn sendimann biskups, gaf honum sķšan dóttur sķna. Var Žorsteinn hjį biskupi og systir hans vel metin.
Og lżkur hér aš segja frį Žorsteini į Hólum, śtlegš hans og afturkomu.
(Žjóšsagnasafn Jóns Įrnasonar - Textasafn Oršabókar Hįskóla Ķslands)
Netśtgįfan - október 1998