SYSTKININ  Ķ  ÓDĮŠAHRAUNI



Allajafna hefur žaš žótt skemmsta leiš śr Sunnlendingafjóršungi til Austfjarša um hįsumar aš rķša upp śr Hreppum og yfir Žjórsį į Sóleyjarhöfšavaši. Rétt fyrir innan žann höfša, austanvert viš įna, er Žśfuver; dregur žaš nafn af hól nokkrum, sem gengur fram ķ veriš nišur af Sprengisandi og heitir Biskupsžśfa; hafši žar til forna veriš įfangastašur Skįlholtsbiskupa, žegar žeir fóru vķsitasķuferšir noršur ķ Mślasżslur.

Žó heldur Jón prófastur fróši, aš žeir hafi ekki fariš Vatnajökulsveg, sem svo er nefndur, heldur rišiš fyrst noršur Sprengisand og sķšan austur um Ódįšahraun til Möšrudals į Fjalli. Ženna veg hafši Oddur biskup Einarsson rišiš nokkrum sinnum ķ Austfjaršavķsitasķur og fékk sér jafnan leišsögumann hinn sama yfir hrauniš aš austan, og skildi hann męta biskupi viš Kišagil fyrir noršan Sprengisand į tilteknum degi.

Var til žess nefndur gamall bóndi félķtill, kallašur Barna-Žóršur. Į efri įrum Odds biskups, er hann fór žessa leiš, ętlaši hann enn til fylgdar Žóršar yfir hrauniš; en fyrir einhverja orsök bar śt af žvķ, aš biskup kom ekki ķ Kišagil į tilsettum tķma.

Žóršur kom į įkvešnum degi, en gat ekki bešiš žar lengur en daginn sökum matleysis og setti upp ljóst merki viš žornaš moldarflag eša tjarnarstęši, aš hann hefši žangaš komiš, og ritaši meš stafnum sķnum vķsu žessa į moldarflagiš:

"Biskups hef eg bešiš meš raun
og bitiš lķtinn kost;
įšur eg lagši į Ódįšahraun,
įt eg žurran ost."

Skömmu eftir burtför Žóršar kom biskup og menn hans, lįsu vķsuna og sįu, aš ekki var upp į hans fylgd aš ętla. Voru biskupssveinar ķ žį daga öngvir auškvisar; žótti žeim langt aš krękja noršur til Mżvatna og aš rķša žašan austur til Möšrudals, telja žvķ biskupinn į aš leggja yfir hrauniš, kvįšust gjarnan vilja treysta į fremsta meš žaš meš hans tilsjį og eftirtekt, aš viš honum ranka muni. Ręšst žaš af fyrir žeirra umtölur, aš lagt var į hrauniš, en biskup segir og sżnir leišarstefnuna.

Sagt er, aš žetta hraun sé öręfisvķšįtta, en vķša grasi vaxiš, meš öngvum merkilegum kennileitum, en vegalengd yfir hrauniš beinleišis svarar įfanga.

Žegar žeir voru komnir austur ķ hrauniš, sló yfir žoku, svo žeir vissu ekki, hvaš žeir fóru eša stefndu. Fóru žeir svo lengi villir vegar, žangaš til žeir žóttust finna reykjarlykt; rišu žeir nś eftir henni, žangaš til fyrir žeim veršur lķtill kotbęr, nokkurt fólk, karlmenn og konur, og nokkur mįlnyta.

Biskup hafši žar nįttstaš og lét tjalda, bannaši mönnum sķnum aš grennslast freklega um hįttu žessa fólks og lét suma vaka um nóttina. Žar var biskupi veittur góšur greiši, og var honum sjįlfum jafnvel borinn mjöšur og śtlendur drykkur. Var žetta fólk hvorki ómennilegt né heldur bśnašur žess.

Daginn eftir fylgdi bóndi biskupi į rétta leiš yfir hrauniš og Jökulsį slysalaust; rišu žeir bįšir undan allan daginn, og vissi enginn žeirra samtal. Aš skilnaši gaf bóndi biskupi vęnan hest, er sķšan var kallašur Biskups-Grįni.

Biskup bannaši mönnum sķnum aš segja margt frį žessu, en sś var ętlun žeirra, aš žetta vęri ekki illvirkjar, heldur sakamenn, sem rataš hefšu ķ misferli fyrir kvennamįl, en flśiš ķ Ódįšahraun til aš komast hjį hegningu.

Annar mašur į fyrri öldum, sem oftast fór ženna veg, var Bjarni sżslumašur Oddsson į Burstarfelli, og reiš hann žessa leiš oft til alžingis og seinastur, svo menn viti (1736).

Menn žóttust hafa žaš til marks um, aš žį vęri byggš ķ hrauni žessu, aš Bjarni tók žar jafnan įfanga eša jafnvel nįttstaš, reiš einmana frį fylgdarmönnum sķnum og kom aftur til žeirra öldrukkinn og žaš žó menn vissu enga von slķks drykkjar hjį honum.



Netśtgįfan - desember 1997