Listin reddar deginum!

Sýning Heklu Jónsdóttur og Jessicu Hutchins í Slunkaríki á Ísafirði.

"I J LA; Art Really Makes My Day" er heiti á innsetningu Heklu Jónsdóttur og Jessicu Hutchins sem verið hefur til sýnis í Slukaríki á Ísafirði. Gróflega túlkað á íslensu væri nafn sýningarinnar: "Ég J Los Angeles; listin reddar deginum".

Sýningin er að öll leyti unnin í sameiningu og mun það ekki vera í fyrsta sinn síðan leiðir þeirra lágu saman í Listaskóla Kaliforníu (CalArts) í Los Angeles fyrir nokkrum árum.

Verkið sem þær sýna í Slunkaríki er innsetning í fjórum hlutum. Tónlist sem ómar úr ósýnilegum hátalara, hrúga af litlum brosandi kúluhausum í einu horninu, tvær skælbosandi allt að því yggldar sjálfsmyndir listamannanna sem liggja á miðju gólfi sýningarsalarins og ein stór abstrakt ljósmynd á vegg.

Greinilegt er að listamennirnir ná vel saman því yfirbragð sýningarinnar er heilsteypt og fullt af gleði eins og nafnið gefur til kynna.

Gleðipopp

Um leið og fæti er stigið inn í galleríið berst manni til eyrna hressilegt popplag. Lagið er samið og sungið (á ensku) af þeim stöllum. Á yfirborðinu er þetta mikið gleðipopp í anda hversdagslegrar útvarpssíbilju en ef lagt er við hlustir má heyra að textinn samanstendur af spurningum sem oft má heyra í návígi nútíma myndlistar. Spurningum eins og, hvað ætli ég sjái hér í dag? Verður það kannski enn ein hrúgan á gólfinu og algjör tímasóun? Hvað ætli þetta kosti? Eru þetta virkilega skólagengnir listamenn?

Með því að láta þessar dæmigerðu neikvæðu spurningum hljóma í rýminu í formi innantómrar síbiljutónlistar eru listamennirnir að koma aftan að þeim sem hafa vanið sig á þann ósið að fordæma listina. Enda segir síðasta línan í texta lagsins "Art really makes may day" eða "Listin reddar deginum". Þrátt fyrir allt stagl og innantóma síbilju er listin drifkraftur tilverunnar.

Samfélag listunnenda

Í einu horninu sýningarsalarins er hrúga mynduð af ótölulegum fjölda lítilla kúluhausa á stærð við borðtenniskúlur. Þessir kúluhausar eru brosandi út að eyrum með gula skúfhatta. Algjör krútt sem fá sjálfsagt marga til að spyrja sig hvernig listamennirnir hafi búið þessa karla til, hvað þeir kosti eða kannski bara hvað þessi hrúga eigi eiginlega að fyrirstilla. Allt í samræmi við texta lagsins sem hljómar í loftinu.

Þessir skemmtilegu glaðbeittu kúluhausar eru reyndar svokölluð "redy-made", fjöldaframleiddur iðnvarningur sem stendur sýningargestum til kaups fyrir hundrað krónur stykkið. Þetta er skraut til að stinga á loftnetsstangir bíla og upphaflega framleitt sem auglýsing fyrir skyndibitakeðju í Los Angeles þar sem þessi borsmildi kúluhaus er sameiningartákn viðskiptavina matsölustaðarins. Hlutverk hins lífsglaða Jack er að einkenna ákveðinn neytendahóp og binda hann tryggðarböndum. Á Ísafirði er Jack hins vegar sameiningartákn annarskonar næringargilda. Langt frá uppruna sínum í fjarlægum menningarheimi er hann orðinn að sameiningartákni listarinnar. Þeir sem kaupa sér þennan litla kúluhaus úr hrúgunni og stinga honum á útvarpsloftnet bílanna sinna eru í raun að bindast samtökum glaðbeittra listunnenda og taka undir með Heklu og Jessicu þegar þær syngja "Art really makes my day" eða "listin reddar deginum".

Brosið breiða

Á gólfinu liggja tvær útklipptar ljósmyndir af skælbrosandi, allt að því yggldum andlitum listamannanna. Eins og þær séu að reyna líkja eftir hinu gleiða brosi á andliti litlu kúluhausanna. Áhorfandanum kann að finnast skondið að sjá þær útflattar á miðju gólfi með frosið bros á vörunum án þess að hugleiða það nokkuð frekar en sjálfsagt dettur líka einhverjum í hug gríma trúðsins sem er þekktur dulbúningur fyrir tregafulla alvöru lífsins. Við þeim vangaveltum eru ekki gefin nein svör en það er greinilegt að undir glaðbeittu yfirborði þessarar sýningar í heild býr eitthvað miklu meira en einföld gleði. Til merkis um það er stór abstrakt ljósmynd sem hangir á vegg aftast í sýningarrýminu. Rauðar og bláar klæðafellingar með glimmeráferð þekja myndflötinn. Í bakgrunni myndarinnar glittir í pálmatré og heiðbláan himinn. Myndin höfðar sterkt til fegurðarkenndanna en áhorfandinn hlýtur líka að verða svoldið ruglaður þegar hann fer að reyna púsla öllum hlutum innsetningarinnar saman í huganum og upp vakna spurningar sem aðeins spretta af margslungnum og óræðum listaverkum.

Högni Sigurþórsson